NGOẠI TÌNH
THEO Ý CHÚA
một chiếc linh hồn nhỏ
mang mang thiên cổ
sầu
HC
NGUYỄN VĂN SA
Người tài xế già nhìn đồng hồ tay rồi
nhấn ga, chiếc peugeot như muốn nuốt chửng con lộ dài hun hút.
Trâm ngồi ở băng sau, lặng lẽ. Cạnh nàng,
Lân vẫn ngủ say. Dư âm của những buổi tiệc cuối tuần vẫn còn đó
trên khuôn mặt căng đầy với hàng ria mép khiêm tốn được cắt tỉa
cẩn thận, dễ khiến người ta liên tưởng đến đôi chân mày chạy chỉ ở
những vũ nữ quá thì.
Qua khỏi lô cao su cuối
cùng là trung tâm huyện lỵ. Trâm đánh thức chồng. Ngay từ bậc thang
dẫn lên sân thượng của khu biệt thự sang trọng, cô dâu chú rể chờ
sẵn. Hai người đàn ông bắt tay, nhưng giữa hai người đàn bà họ chào
nhau còn rất bỡ ngỡ...
Buổi tiệc chưa bắt đầu,
khói thuốc đã mù mịt và đó đây những lời nhỏ to không rõ thật hay
đùa:
-"Bấy nhiêu tài sản, đếch cần là phụ nữ... cũng khối thằng tình nguyện?"
Một anh dáng vóc hảo hán
từ bên kia bàn, hất mặt:
- " Ôi, tớ đã bảo ... họ mua đứt hắn lâu rồí "
Chú rể vừa xuất hiện đã
định lảng xa, nhưng một cánh tay ai đó với lại vỗ vào bụng:
- " Bao giờ. để chúng tớ mừng chứ?"_ cả bọn cười ồ.
Và chỉ có trời mới hiểu câu chuyện sẽ trôi về đâu nếu
lúc ấy lão ta không đến!
Veston sọc,
tóc chải mượt và sực nức mùi nước hoa,"ngài đạo diễn"- bước gần
như nhảy thoăn thoắt trên từng nấc thang. Tấm thân khô cằn và đen
đủi vốn đã bị vắt cạn sinh lực bởi không biết bao nhiêu thế hệ
những cô nhân viên tươi mát, theo thói quen đảo một vòng chào khắp
thực khách. Rồi với một thái độ
gia trưởng sau vài câu ngắn gọn, lão ta mời mọi người nhập tiệc.
Tiếng nhạc, tiếng ly tách
cụng nhau.
Người ta ăn uống, chúc tụng. Cô dâu dường như linh hoạt
hẳn ra. Nơi này, cô từ tốn nhấp môi cùng chồng từng ly rượu mời.
Nơi kia, cô chụp hình kỷ niệm hoặc gợi ý về môït món ăn và nghiêng
mình lắng nghe một cách đáng yêu những lời bình phẩm.
Trong thế giới ăn uống, không còn đất sống cho những lời
đàm tiếu _ nhất là, những lời
đàm tiếu nhằm xúc phạm một người đàn bà đã tỏ ra lịch thiệp và
hào phóng. Người ta nghe và nói, cho và nhận những gì liên hệ về cô
theo một chiều hướng khác. "Khi người ta no đủ, thiện ý sẽ nẩy
sinh",thứ triết lý cô không học được từ sách vở mà chính trong quá
trình"tiếp thị" của cuộc sống rất đỗi đời thường _ đúng hơn, trong suốt mười năm chung
sống nửa như thầy trò, nửa như chồng vợ với ông ta.
Là thu ngân viên được
tuyển vào ngành năm hai mươi tuổi. Trẻ đẹp, đó là điều không thể
tha thứ đối với ông giám đốc Sở già đời và giàu kinh nghiệm. Sự
săn sóc và ưu ái quá đỗi của lão đã kéo dài chuỗi ngày độc thân
của cô gái ấy. Ðến khi được cất nhắc lên chức trưởng phòng thương nghiệp
huyện, chợt nhận ra mình đã luống tuổi, cô thừa đủ lý do để đặt
vấn đề - lòng biết ơn, đến lúc phải được ngã giá!
Ðúng vào thời điểm báo
tử của ông già đầy thế lực mà đa đoan ấy, hắn -
độc thân và tốt mã cùng lúc lọt vào điểm ngắm của cả hai
người trong một chuyến công tác.
Dính chùm trong nhiều vụ gian lận thi cử, anh
hiệu phó trưởng cấp ba tại địa phương là vật tế thần lý tưởng! Tiêu
cực đấy, nhưng là cán bộ nhà nước. Thoái hóa đấy, nhưng là phần tử
có trình độ. Cái vỏ bọc văn hóa và thứ vị xã hội mong manh ấy vẫn
còn đầy đủ giá trị của nó, dẫu là giá trị trong sự đổi chác và
đánh cắp.
Qua bàn tay của lão phù
thủy, địa vị không những không bị lung lay, hắn còn nhảy cao thêm một
nấc nữa trên chiếc thang danh vọng. Kết quả của cuộc đính ước hiện
đại này là chiếc bụng hắn phát to, lời ăn tiếng nói mỗi ngày mỗi
lộ rõ đôi chút uy quyền. Thứ uy quyền vay mượn để làm dáng và để
che mắt thế gian. Nhưng, có sự vay mượn nào không gây ra lúng túng !
Ðã lắm lần như hôm nay, gặp những tay lắm mồm bạo miệng, hắn chỉ
biết đỏ bừng tai giả ngơ giả điếc.
Xếp chung bàn với vợ chồng Trâm là một viên
đại tá hồi hưu. Khách mời còn lại hầu hết đều có tuổi, ngoại trừ
một đôi nam nữ kỹ sư ăn mặc giản dị gần như lạc lõng giữa đám tiệc
này. Anh chàng da rám nắng mang kính. Cô gái, đôi mắt đen tròn với
đuôi tóc được buộc gọn bởi một dây vải thun màu đỏ.Viên đại tá
trầm ngâm chỉ uống không ăn, thỉnh thoảng ông vụng về dùng nĩa gắp
những lát chả giò rõ ta bỏ vào chén Trâm và cô gái- "Ăn đi, ăn đi
các con ! Thời buổi khó khăn" nụ cười nhân hậu làm rung hàng râu
quai nón và đôi chân mày đậm nét.
Lân nói nhiều _ đề cập
đến những biến chuyển ở Ðông Âu, một vài xì-căng-đan tại Mỹ. Nhưng
hai viên chức ngồi bên muốn chuyển sang một lĩnh vực khác _ tình hình xuất nhập khẩu, hối suất
đồng rúp và giá dầu thô biến động do cải cách tại Liên Xô.
Ðôi "tình nhân"trẻ - Trâm
đoán thế, có vẻ ngạc nhiên khi Trâm giới thiệu ông quản đốc nông
trường - chồng nàng, trước đây là
một giáo sinh đã tốt nghiệp. Nhưng sự ngạc nhiên cũng chỉ dừng lại
ở đó, sau một hồi thăm hỏi họ quay sang thì thầm với nhau hết nhìn
Lân đến nhìn nàng...
Quá
mỏi mệt vì buổi tiệc kéo dài, Trâm ăn uống lơ đãng rồi đứng dậy
lấy cớ say khói thuốc xin phép ra ngoài. Từ chân thang rẽ trái, Trâm
bước thong dong trên khoảng sân rôïng đầy những chậu hoa và cây
cảnh. Ở đấy, nàng hít thở thoải mái thứ không khí phảng phất hương
thơm của một vài loài hoa nở khuya. Ở đấy, nàng có thể quan sát gần
như toàn vẹn hoạt cảnh trên sân thượng như quan sát một màn kịch
câm, ngộ nghĩnh và xa lạ.
Trâm
vòng qua những giò phong lan áp lơ lửng trên hai hàng cột to và tròn.
Ánh trăng chếch xuyên qua giàn thiên lý, chiếu lên thềm gạch hoa
từng vạch dọc ngang mỗi lúc mỗi thu hẹp dần. Trâm dừng lại trước
một pho tượng lớn dựng trên bệ cao. Một lực sĩ La Mã khỏa thân bằng
đá. Pho tượng giống như người thật bị những đám mây trắng tự bầu
trời cao vời vợi kia thỉnh thoảng che mờ đi. Nhưng khi ánh trăng trả
lại sự trắng xóa cho khoảnh sân trước mặt, cùng lúc in gần trọn
vẹn bóng đen của nó lên thân áo nàng, Trâm giựt mình _ "một sự xâm
phạm tiết hạnh quá sỗ sàng của trời đất"_Trâm thoáng nghĩ, hai má
nóng bừng. Nàng lùi lại và trong
bóng tối cười như đồng lõa.
Họ ra về vào giữa đêm .
Sự se lạnh của không khí
về khuya, từng cơn gió phả vào mặt, Trâm vừa thích thú vừa ngẩn ngơ. Ðã lâu lắm kể từ
khi lấy chồng, Lân càng thành đạt Trâm càng phải xa cách dần với
thiên nhiên. Ðêm nay, được nhìn ngắm cỏ cây, gần gũi với một ít
sương gió phù du, Trâm cảm giác như vừa bắt gặp cùng lúc vừa phải
xa cách một điều gì đó hết sức mơ hồ và đau đớn. Nàng nhìn không
chớp mắt_ nửa như rạo rực, nửa như lo sợ _ ánh trăng mượt mà trên
ngọn rừng cao su. Ánh trăng dát bạc mặt đường nhựa và đó đây, ánh
lửa lập loè từ các khu xóm hút sâu tận các triền đồi thung lũng.
Trâm
khẽ rùng mình và thu người lại. Có bàn tay tọc mạch, mắn mó trên
đùi nàng. Lân nằm ngã người choán gần hết băng sau, đầu kê hờ
trên một bắp vế nàng. Tửu lượng bất chừng đổi, giờ đây khi cơn say
dịu xuống _ có lẽ anh chàng muốn dở trò văn nghệ ngay cả với vợ
mình. Trâm định hất tung, nhưng lòng tư trọng không cho phép - Trâm chỉ
bấu nhẹ lên mu bàn tay chồng...
Sinh
trưởng trong một gia đình Thiên Chúa Giáo mẫu mực, Trâm rời ghế trung
học vào trường Cao đẳng. Vốn liếng tình cảm thời con gái là tình yêu
dành hết cho một người đàn ông đã thuôïc về quá khứ.
Ðẹp và kiêu hãnh, Trâm lấy chồng - và
dẫu hôn nhân không bắt đầu bằng một tình yêu đích thực, nàng vẫn
biết cách sống hạnh phúc và yên ổn.
Người ta bảo"một tình yêu
đích thực có khả năng thay đổi cá tính của người này lẫn người kia".
Riêng Trâm, nghề nghiệp cùng thái độ nghiêm túc vì nghề nghiệp theo
năm tháng đã giúp nàng có thói quen và thói quen đã thay thế cho
tình yêu thiếu vắng ấy, vẫn có khả năng thay đổi cá tính của mình.
Trâm thương chồng không cần đóng kịch, không cần cố gắng. Trâm biết
Lân hiểu rõ điều đó, nên bù lại trong mối quan hệ.muôn thuở giữa
vợ và chồng, Trâm không quá nhiệt tình
song cũng không hờ hững.
Nhưng
đêm nay, trong bóng tối và không gian hạn hẹp _ ngoài kia là sự mời gọi của gió
trăng huyền ảo _ dẫu chỉ với bàn
tay tinh nghịch, Lân đã vượt quá xa và xúc phạm nàng. Thông thường,
Lân vẫn có hành động tương tự khi hoàn cảnh cho phép.và dường như
Trâm thấy rõ, chỉ trong những lúc phấn kích nhờ men rượu, Lân mới
phục hồi được toàn vẹn vị trí của một người đàn ông. đúng nghĩa _
không lấn lướ,t nhưng biết mình có quyền hạn !
Trâm hình
dung khuôn mặt no đầy và tự mãn của chồng khuya hôm qua khi bước
xiêu bước ngã vào phòng. Thấy Trâm vẫn nằm yên trên giường, Lân
đến ngồi cạnh bả lả hứa sẽ trao cho nàng xem dự án xây thêm một
bể tắm, nới rộng phòng khách và...tóm lại, theo lời Lân khi với tay
tắt đèn siết chặt chiếc lưng ong của vợ. "thay thế toàn bộ tiện
nghi",... rồi với hơi rượu nồng nặc, giọng đứt quãng Lân trườn tấm
thân trần trụi, đẫy đà cùng chiếc
bụng đầy mỡ lên người nàng .
Lân không đẹp trai, đàn ông không cần đẹp
trai! Thông minh và một sự hiểu biết sâu sắc thay thế được tất cả.
Không chỉ thông minh, Lân còn khéo chiều chuộng vợ. Một tình yêu đơn
phương và mù quáng, song ít nhất Lân có lý. Lòng tự ái được vuốt ve
vì đã chiếm lĩnh được một thiếu nữ làm vợ sau bao năm mê mệt, Lân
say sưa quên hết cả sự đòi hỏi phải được đáp lại...
Không chờ được bổ nhiệm sau khi tốt
nghiệp,1976 - Lân theo chân anh kế Trâm cùng gia đình nàng vào Nam.
Quá thất vọng về đứa con trai độc nhất, mẹ Lân - người đàn bà góa
bụa của một ông quan tôn tộc, qua đời. Lân cải đạo và thường xuyên đi nhà thờ. để được vợ, cần phải có
sự tiếp tay của Chúa !
` Dẫu rất dễ thân thiện với tất cả bạn bè của
các anh _ nhưng riêng với Lân, Trâm
vẫn luôn luôn mang một ấn tượng không hẳn khinh bỉ song gần như
thế. Trâm ngạc nhiên về sự quá
sốt sắng của Lân trong những dịch vụ của gia đình nàng, thái độ hạ
mình dưới mức bằng hữu giữa Lân và người anh kế. Ðến lúc vừa đủ
lớn để hiểu, động lực của sự hạ mình và sốt sắng ấy là mình, Trâm
ấm ức. Phản ứng đầu tiên của Trâm, một lần Trâm đã bĩu môi từ
chối thẳng thừng lời mời tham dự một cuộc đi chơi chung do anh nàng
chuyển lại:
-"Anh chàng.bua việc đó à?" Trâm tròn xoe mắt.
Bốn năm sau,
anh chàng bua việc...cưới Trâm !
Từ một sinh viên lém lĩnh, do sự cố vấn của
cha nàng Lân nhận chân thư ký cho một hợp tác xã buôn bán nông cụ
tại địa phương ngày nào khỉ ho cò gáy này để có cơ hội gặp gỡ và
săn đón những kẻ có chức có quyền.
Với những chữ i-tờ, nếu có những con người do
lòng dũng cảm và nhiệt tình yêu nước đã làm nên lịch sử, thì ngược
lại đối với một kẻ làu thông kinh sử như Lân, xã hội cũng đành
chấp nhận dành riêng cho anh ta một chiếu ngồi để trọn đời chôn mình
trong hư danh và lợi lộc. Lân đã ngoi lên được, lần lượt hết chiếu
ngồi này đến chiếu ngồi khác. Thứ triêt lý an toàn của ông bố vợ
tương lai khi chọn chồng cho con, giúp Lân chưa bao nhiêu tuổi đã làm
chủ một cơ ngơi đáng kể.
Ðiều gì đến phải đến !
Một đám cưới linh đình được tổ chức không phải
để Trâm có chồng, thực ra để cho cha nàng - ông cố vấn chính thức trở thành bố vợ !
- "Yêu một người để rồi
làm vợ một người đàn ông khác." Trâm thầm nghĩ như để tự dằn vặt
khi đứng cạnh Lân trong ngày cưới. Nhưng khi nhìn thấy vị cha xứ từ
bục cao bước xuống, ốm yếu và xanh xao - Trâm chợt dưng ái ngại.
Trong một thoáng, Trâm quên hẳn
nỗi khổ đau của chính mình. Nàng
ấp úng:
-"Vâng. lạy Cha ! hôn nhân bắt đầu bằng một tình
yêu chân thực. " Trâm không biết mình đã nói gì tiếp theo sau đó.
Trâm chỉ nhớ, nàng đã mím môi hôn vờ vào chiếc thánh giá trước
những đôi mắt hân hoan của Lân và của mọi người.
Giờ đây, chính sách đổi
mới cần phải kiện toàn cơ cấu hành chánh và trí thức hóa hàng ngũ
cán bộ, Lân nổi bật trong đám cận thần. Bằng cấp bấy lâu do khôn
ngoan và tế nhị được dấu kín, nay gặp cơ hội đem ra trình làng. Khoa
bảng đóng góp không nhỏ vào việc trúng cử của Lân vào Hội Ðồng Nhân Dân và chỉ cần
được kết nạp Ðảng, Lân sẽ ứng cử vào một trong những chiếc ghế
trưởng phòng bỏ trống của huyện.
-"Ðể tiến thân, anh cần vào Ðảng!" ông
bố vợ bảo thế.
Một mệnh lệnh đầu tiên kể từ ngày vào làm rể, anh
chàng thấy bố vợ mình không thèm hỏi ý Chúa. Hỡi ôi, Ðảng và Chúa
nào có tham dự vào những trò ma thuật đầy bí ẩn của hai bố con !
Nhưng trên đời này, thiếu gì những tay cơ hội đã thành công mà trong
suốt quá trình phác thảo kế hoạch họ không hề chờ đợi. ý Chúa hay
ý Ðảng !
Sự thành công ngoài xã
hội cùng lúc nâng cao vị trí của Lân trong gia đình Trâm. Anh ta không còn đến nhà thờ, xa dần
Chúa. Tuy nhiên, khoảng cách giữa anh ta và ông bố vợ nhanh chóng khép
dần lại - tình thế đòi hỏi một
sự hổ tương và nễ vì !
Với Trâm
cũng vậy.
Quà cáp hay lễ vật nói chung, lợi tức gắn liền
với sự nhẫn nhục và chuyện tiệc tùng triền miên đã trở thành một
nếp sống, một nhu cầu sinh hoạt. Thói quen thụ hưởng tự bao giờ đã
lây lan và lắm lúc Trâm xét thấy cha nàng có lý -"hạnh phúc gia
đình không cần một sự khởi đầu nồng cháy". Tiền bạc, tiện nghi, sự
ân cần chiều chuộng như một tên nô lệ trung thành của chồng...
Những thứ đó có khả năng thay thế được. Hiệu quả của sự thay thế
còn vượt xa hơn nàng tưởng!
Trâm đã ngủ yên, ngỡ rằng thật bình yên trên đó.
Nhưng không, sáng nay vừa
bước vào lớp Trâm khựng lại. Trên đôi tay của cô học trò đứng chờ
sẵn cạnh bục giảng, một phong thư màu trắng.
-"Thưa cô, có hai cô chú công nhân ..."
Trâm lật đi lật lại bức
thư gởi tay nhưng dán kín, vỏn vẹn bên ngoài một dòng chữ ngắn ngủi
đề gởi cho anh cả nàng. Nét chữ quá quen thuộc khiến Trâm đâm ra
lúng túng.
-"Họ còn nhắn lại gì với em không?"Trâm hỏi.
-"Thưa cô, cô
ấy có vẻ ái ngại và nhờ em chuyển lời xin lỗi đến cô nếu."
Trâm nhíu mày nhìn cô nữ sinh cao gần bằng
mình, nàng băn khoăn và một linh cảm nào đó. Trâm chợt liên tưởng
đến đôi mắt nhìn của đôi"vợ chồng" kỹ sư trong buổi tiệc cưới. Cả
hai đang phụ trách công trình thiết lập đường dây cao thế hòa
nhập vào mạng lưới điện quốc gia.
Ðiện Trị An sẽ được tải về các tỉnh miền Ðông Nam Bộ chạy qua thị
trấn nàng đang sống... Nhưng tiết học phải bắt đầu, Trâm nói "cô
cám ơn em" rồi bước đến góc chiếc bảng đen chọn một viên phấn màu,
trong tay vẫn chiếc bì thư trắng cuộn tròn .
Dẫu đã hứa với chồng, sẽ đốt ngay lá thư -
"vâng, em sẽ có cách nói với cô ấy" -
nhưng sau khi Tường bỏ giấc ngủ trưa thường lệ đến trường sớm
để tránh mặt em, thì cách nói và lời hứa của An chỉ giữa những
người phụ nữ với nhau mới hiểu nhau thôi - đàn bà hứa không phải
để giữ!
Sự đồng lõa giúp họ xem thường nguyên tắc và việc phá
bỏ nguyên tắc trong trường hợp này đồng nghĩa với lòng cao thượng.
Nó còn mang giá trị của một sự đồng cảm và chia sẻ.
Trâm đã đến, đã đọc và ràn rụa nước mắt,
mặc cho chị dâu hết vuốt tóc đến chải đầu.
-"Cô
đừng trách. Ở họ, một tình bạn quá lớn không những đã góp phần
khiến anh ấy và cô mất nhau, lắm lúc còn hành hạ chị. Một người vợ
có thể đem đến cho chồng đủ thứ hạnh phúc. Song, thay thế vị trí bằng
hữa của họ trong nhau là điều không thể"
.Ngày ấy, lòng tự trọng không cho phép Tường nói
ra. Nhưng, hành động cố tình làm ngược ý cha bất chấp danh dự gia
đình, Tường đã tạo ra vô vàn cơ hội để họ gặp nhau ngày Chung tốt
nghiệp trở lại Huế.
-"Tình yêu hắn dành cho cô ấy quá đỗi trưởng
thượng. Một tình yêu như thế giết chết sự ham muốn ở người đàn ông.
Muốn vượt lên trên mọi người tất phải trả giá. Hắn không chấp
nhận."
-"Một sự chiếm đoạt chú gì?" An ngắt lời
chồng __"Anh nghĩ phụ nữ dễ dàng phó mặc cho đời họ trôi nổi?".
- .....
-"Ngay cả trói buộc được bằng một sự chiếm
đoạt hay chiếm hữu, sự trói buộc cũng chỉ dựa trên thân xác. Ðàn
bà trong bất cứ tình huống nào vẫn thừa đủ nhạy bén để tự nhận
định, biết đánh giá và chọn lựa" __ An mỉm cười _ "Giữa thân xác và
tâm hồn còn một khoảng cách.... khá xa đấy, anh ạ!"
- "Ðúng, hắn cũng trừng mắt với anh như em bây
giờ. Hôm anh đến tìm hắn, than phiền về việc không thể xoay xở vào
đâu để cưới em__ biết rắc rối thề này, tớ tiền trảm hậu tấu thế
là xong, chẳng cần ngược xuôi... Hắn nhìn anh thật lâu, lâu đến
nỗi.- tớ là quái vật sao cậu nhìn
thế ! ".
-"Cậu...". -" hắn bảo __"tớù sẽ xoay giúp,
nhưng cậu nhớ nhé. đừng nói ra cái ý tưởng khốn nạn đó với vợ cậu
sau này... Cậu ngỡ, mọi chuyện sẽ đẹp như mơ sau khi chơi cái trò ứng trước?"
- ‘‘Suýt nữa, anh ấy là nhà tiên tri?" An lườm
chồng.
- "Nhưng, ở đây -
cùng bần tắc biến." Tường quả quyết__ "Bố sẽ không bao giờ
gả con gái cho một tên ngoại đạo, tệ hơn... hắn, một tên vô đạo"__
Tường cười.
Bạn cùng
lớp từ ngày ở Quốc Học, Tường và Chung chỉ có duy nhất mỗi người
một cô em gái. Tường rất thương mẹ. Từ ngày mẹ mất, Tường dành hết
tình thương ấy cho Trâm. Chàng sợ nhìn đôi mắt đỏ hoe của em. Ðôi mắt
ấy dễ gợi trong trí chàng, hình ảnh một cô bé Trâm lên mười lăn lộn bên quan tài mẹ
trong bộ quần áo tang. Tường dạy em học tất khó khăn, Chung linh động
nhưng nghiêm khắc hơn đã đề nghị thay thếù.
Do
một sự liên tưởng nào đó, lén lút và thơ ngây, Trâm vẫn gán cho
ông anh này từ gọi ông thiên lôi.
Trâm
nhớ và thường mơ thấy mẹ. Trâm khóc trong mơ và cả khi thức giấc.
Nhưng mỗi lần nhìn thấy ông thiên lôi xuất hiện ở đầu dốc trên
chiếc xe đạp thời thế chiến, chạy men theo hồ Mưng vào nhà Trâm thì
hình bóng mẹ biến mất. Cô bé lau vội nước mắt, bút mực sẵn sàng.
Thật
ra vào những dịp lễ, Trâm và bé Thảo vẫn thường được hai anh dẫûn
đến nhà thờ cầu kinh hoặc lên chùa xin phước. Ở đấy trong lúc mọi
người đang thành khẩn khấn quyện, họ lẻn ra sau vườn hái trộm trái
cây. Ở đâu không có vươn ăn trái, họ viện dẫn một ngàn lý do để
không dẫn hai em đến "nào Phật chùa ấy không thiêng, tượng Bà giáo
xứ này không đẹp", bạo miệng hơn, họ bảo "Sư cô chùa kia vắng chồng
nên bẳn tính..."
Ngày
tháng buồn vui cứ thế.
Phượng
lại đỏ rực hai bờ sông Hương, bên này là thành quách cổ kính, bên
kia là công viên xinh xắn phủ đầy một loài hoa cánh nhỏ. Xa hơn nữa,
chiếc cầu trắøng sáu vài mười hai nhịp - trên đó,mỗi khi chiều xuống
xuôi ngược những thị dân .Với bản chất muôn thuở trầm tư và lãng
mạn, họ tận dụng quãng thời gian ngắn ngủi lúc qua sông trên chiếc
cầu đài các ấy để tận hưởng bằng mọi thứ giác quan _ dư vị và dư
hương, dư âm và dư ảnh - phát xuất phát tự dòng sông êm ả và trong
cơn gió thoảng qua. một chút gì đó còn lại của bao thời vang bóng.
Nhưng tất cả đó liệu có
che dấu được một sự xâm thực phũ phàng của sức mạnh bạo lực và
nếp sống ngoại lai vào chủ quyền và phong hóa của cố đô văn vật?
Từng snack-bar diêm dúa, những hàng kẽm gai phong kín khu vực dành
riêng cho phái bộ quân sự Mỹ, những cơ quan tình báo trá hình rải
rác đó đây trên các con lộ dẫn vào trung tâm thành phố.
Phản
ứng tự vệ của một cơ thể bị tấn công, Huế ấm lên cơn sốt_ hàng loạt
những cuộc bãi công, xuống đường của sinh viên học sinh.
Huế giới
nghiêm và tơi tả.
Huế biến mất từng con
đường trăng và thiếu vắng những chiều thứ bảy hẹn hò... Trong những
bửa cơm gia đình lần lượt vắng mặt hết thị dân này đến thị dân khác.
Tường
và Chung bị bắt.
Nhờ
sự can thiệp của cha xứ, Tường được trả về. Nhưng cha chàng do bị
chuyển công tác về một huyện xa đã xin thôi việc. Từ đó, ông sinh
ra gắt gỏng vời Tường và mang một mối ác cảm với Chung, cho đến khi
Chung được thả vào cuối năm, ông khước từ sự có mặt... ông nói
"của một thằng ngoại đạo" trong
gia đình ông !
Chung vào Sài Gòn.
Tiễn Chung tại sân bây,
Tường nói:
- "Ðừng trách. Tuổi trẻ
sống không chỉ bằng cơm áo, nhưng với người già." Chung bấu mạnh vai
Tường, tát nhẹ vào má Trâm bước đi không ngoảnh lại.
Suốt thời gian sau đó,
Trâm viết không biết bao nhiêu thư bằng giấy học trò. Ðáp lại, nàng
chỉ nhận được từng mảnh giấy Chung gởi kèm theo thư viết cho mẹ ngắn
ngủi những dòng "Học đi cô bé!... Học đi cô bé..."
Từng mảnh giấy ban đầu làm rộn lòng Trâm bao
nhiêu, càng về sau khiến Trâm phát giận. "Cô bé... cô bé nào đấy
nhỉ!" Trâm không thèm viết nữa. Bẵng một dạo Trâm nhận, lần này
một lá thư__ "Anh phải học ráo riết để thi. Anh sẽ không gọi Trâm
bằng cô bé nữa vì ...em muốn thế" ! Chữ em nắn nót, Trâm đọc và
phê vào đấy một điểm mười bằng mực đỏ.
Rồi
hè qua, từng mùa hè qua.
Trong
phòng đợi của sân bay,"cô giáo"Trâm đã bao lần ngẩn ngơ nhìn anh sinh viên thông minh, một thời
lừng danh và đấu tranh bạt mạng
ấy hớt hải hướng về phía mình, đôi mắt sâu và khuôn mặt tiều tụy.
Không quà tặng không hành lý, Chung đã nhào tời
ôm choàng mẹ cùng lúc nhấc bổng cả Trâm lên, úp mặt vào khoảng
trống giữa lưng mẹ và ngực áo nàng. Trong khoảnh khắc bàng hoàng,
lần đầu tiên Trâm tin chắc mình
không còn là cô bé nữa! Và gã con trai kiêu ngạo này cũng đã hoá
thân. Trâm cúi xuống _ tình yêu không cần sự cho phép, tình yêu và
trái tim có quyền hạn vượt xa quyền hạn của Chúa _ Trâm thành thạo như một thiếu phụ
từng trải, quàng tay ôm chiếc đầu to tướng ấy hôn lên gáy lên tóc,
nồng nàn và say đắm.
Năm 72, lệnh đôn quân trên toàn miền Nam.
Năm 75, trình diện trước
Ủy Ban Quân Quản của Chính Phu
ûCách Mạng Lâm Thời Huế_ trung uý công binh Nguyễn khắc Chung !
Chàng sinh viên tranh đấu
khuynh hướng Cộng sản ngày nào, giờ đây là trí thức tiểu tư sản, sĩ
quan chế độ cũ. Bản lý lịch mới cụ thể hơn, trong một thời điểm lịch
sử của đất nước, đã đưa đẩy Chung từ trại cải tạo này đến trại
cải tạo khác. Nó cũng tham dự không ít vào việc phong toả nghề
nghiệp và số phận tình cảm của chàng sau ngày xuất trại...
"Em yêu !
..."Một kẻ không
Ðảng không Chúa, nhưng Chúa và Ðảng đã vô tình tham dự vào sự riêng
tư của anh quá nhiều.
..." Sự ngụy tín của những phần tử cực đoan nhân
danh Chúa và Ðảng đã vùi dập bao nhiêu trái tim yêu Ðảng và yêu
Chúa đành phải vong thân và tan tác..."
"Em yêu.
"Giờ đây, em phải tập sống và tự quyết định
tương lai của mình. Tương lai ấy, không nhất thiết phải là anh...!"
Bức thư được gởi đi và mãi mãi không nhận
được trả lời__ "Vâng, anh yêu.không bao giờ. Lòng tự trọng không cho
phép em hạ mình, dẫu hạ mình van xin cha em gạt bỏ mối ác cảm để em
có anh.. Viết cho anh, nghĩ về anh, nhắc đến anh giữa lúc này là xúc
phạm. Tất cả những gì xúc phạm đến
anh đều làm tổn thương trái tim em.."
Sáu
tháng sau ngày cưới, Trâm viết một lần nữa nhưng rồi cũng chỉ là
những dòng thư rã rời bỏ dở__"Ðừng nghe anh, đừng bao giờ đánh giá
quá cao về một người đàn bà.....Có phải anh đã đánh giá về em quá
cao và. anh thất vọng ?"
Trâm ngồi
đó.
Bức thư của Chung gởi Tưởng dài hơn bốn trang
được viết từ Trị An. Ở đấy, Chung và một số bạn đồng nghiệp cũ
được tiếp nhận do chuyên môn__ "Ở đây, công việc không mang dấu ấn
chủ nghĩa và lợi ích chung đồng hoá được mọi quan điểm". Chung viết __
"Nghĩ cho cùng, những tình tự dân tộc vẫn luôn gắn bó giữa công dân
này với công dân kia hơn là từng bản lý lịch khô khốc và lạnh
lùng"
"Trong cuộc chiến, những ai đã nằm xuống bên này
hoặc bên kia hẳn đều nghĩ rằng mình đã chết cho quê hương. Tại sao
chúng ta, những kẻ còn lại.. vẫn chưa đọc được và nghe thấy những lời
trăn trối nồng nàn toát ra từ những nắm xương thiêng ấy nhỉ ?".
Bức thư không mảy may nhắc
đến Trâm ngoại trừ một dòng tái bút "Bà mẹ gởi chiếc kính cận vỡ
mặt ngày vào Nam cô ấy bỏ quên, nhưng mình muốn giữ".
Chiếc kính cận !
Như một kẻ mất trí sau cơn kích xúc dòng tư tưởng
được nối lại, Trâm nhớ rõ từng chi tiết nhỏ. Gọng kính màu rất
nhã, Chung chọn mua mừng sinh nhật hai mươi của nàng. Hôm lễ Phật ở
chùa Sư nữ, thấy Trâm loay hoay che ảnh Chúa trước ngực, Chung nói
"Này em đừng che mất Chúa ! Phải cho Phật Bà biết mình có khách -
một ông khách ngoại quốc luôn có giá ở xứ sở này". Trâm cau
mặt nhưng anh chàng vẫn nói khẽ và nghiêng đầu sát hơn "ông khách
này còn đẹp trai nữa chứ !"
Trâm cúi lạy và mãi bận
tâm về lời phạm thượng ấy, chiếc kính rơi xuống. Trâm đã nhìn sững
tên vô đạo:
- "Chúa và Phật trừng phạt anh đấy" - Trâm như nghe
rõ giọng trách móc giận dỗi của chính mình ngày đó- "trong đời sống,
anh cần phải có niềm tin chứ !"
Tường
bỏ đi đột ngột rồi trở về vào tờ mờ sáng hôm sau trên một chiếc
dodge màu vàng . Thành xe mang dòng chữ"Công trình Thủy Ðiện trị An -
Tổ X " Vương vãi giữa sàn xe là những bao xi măng rách, đá vụn và
cọc sắt. Cùng theo là một cô gái quấn khăn tang, một số nam nữ
công nhân mặc đồng phục xanh, nón nhựa.
Khi Trâm đến, An đứng chờ
ở ngõ _ "Cô Trâm"_ giọng ái ngại
rồi tránh sang bên. Tường vừa khuấy xong ly sữa đầy trao cho cô gái
ở góc phòng. Không ai chào, ai hỏi. Trâm bước tới, bỗng dưng chùng
lại _ đôi" vợ chồng" trẻ , và nàng tái mặt - " Thảo" !
Cô gái đặt ly xuống bàn vụt đứng dậy, khoé
miệng còn vướng những vệt sữa trắng :
-"Chị !"cô bước tới trước mặt Trâm, mím môi rồi
ngẩng lên vẻ cương quyết, nói như khắc từng đoạn một:
-" Sau ngày anh ấy về...dù không một lần nhắc đến
chị, nhưng anh ấy đã đi. Em biết, em có bổn phận phải làm gì..."
Cô gái nâng bằng hai tay gói giấy mỏng chừng
như một tập vở buộc chung với chiếc kính ấy, cô gái khóc.
Nỗi đau đớn nào khiến Trâm chết lặng.
Nàng nhìn sững thật lâu,
đưa tay chạm nhẹ nhưng không cầm lấy. Bàn tay Trâm chạy quanh, cuối
cùng nắm chặt bàn tay cô gái bóp nhè nhẹ. Họ đứng yên như thế cho
đến khi chợt thấy cha nàng và người anh kế xuất hiện. Bằng một cử
chỉ gần như oán giận, Trâm kéo tay cô gái bước nhanh ra ngoài.
Cả
hai đi qua không biết bao nhiêu ngã đường, mặc cho những kẻ thân quen
bắt gặp. Họ xoắn xuýt bên nhau như thể trên đời chẳng còn có ai.
Chốc chốc, Trâm lùi lại ngắm thân hình dong dỏng cao, âu yếm níu níu xoay xoay khuôn mặt đẹp
và bấu nhẹ vào đôi má ngây thơ như mỗi độ nào.
Họ ngồi
bên nhau trên đám cỏ xanh, trải vạt áo dài phủ lên đôi chân lấm
tấm những lá keo vàng và bông cỏ. Trâm luồn tay vén gọn mái tóc
cô gái buộc thả, nàng buộc thả cứ thế không biết bao nhiêu lần như
để tránh đề cập đến một điều gì dó.
- "Ngày ấy, mỗi lần chị sang chơi, mẹ cấm em không
được đòi chị bế " cô gái nhỏ nhẹ.
-"Không, không... mẹ còn nói thế này" ... Trâm
chồm tới, đặt tay lên vai cô gái giọng sôi nổi:
-"Ðừng, đừng làm bẩn áo cô dâu của mẹ" - Trâm
lúc lắc đầu, đôi mắt đỏ hoe.
Họ quay về.
Ðôi"vợ
chồng"trẻ vội vã bắt tay Tường, nhưng bé Thảo vẫn đứng yên đấy
dùng dằng trước khi bước lên xe.
Chiếc dodge từ từ lăn
bánh, dừng lại rồi nhích tới từng đoạn như ngần ngại, sau cùng lướt
đi trước mắt Trâm. Cô gái chồm
qua cửa cabin, vành khăn trắng tuột xuống trên đôi má ướt đẫm.Trâm
ngơ ngác và tim nàng chừng thắt lại -
hình ảnh cả một quãng đời hết sức thân thiết, đến rồi đi.
Trâm
tần ngần một lúc rồi đi ngược vềù phía trường học.
Sân trường vắng vẻ. Những
căn phòng được khóa kín. Một vài cơn gió hiếm hoi và hàng loạt
những chiếc lá rơi. Trâm thẩn thơ ở đó giữa trưa nắng gắt cho đến
khi chiều xuống.
Chuông nhà thờ đổ.
Tiếng
chuông tự tháp cao lan tỏa và vang vọng khắp cả vùng đồi - tiếng
chuông giờ đây đã trở nên xa lạ.
Trâm làm dấu thánh theo
thói quen. Nhưng..."lạy Chúa - tiếng chuông gọi con đến nhà thờ xưng
tội hay để nghe lời xưng tội. của Chúa ?.
. Trước và
sau, con chỉ yêu một người đàn ông ấy".
Trâm thầm thì trong bóng đêm...-"Ngày đó, Chúa
đã tác hợp cuộc sống chung cho con cũng trong tiếng chuông đổ tự
tháp cao kia. Và mẫu bánh thánh mà vị linh mục trao. nhân danh Chúa,
có phải là một sự ban phép của Chúa dành riêng cho con, ngay trước
lúc làm vợ một người đàn ông khác, con được quyền khước từ lòng
chung thủy ?"
Trâm bước dọc theo lối mòn.
Bên kia thung lũng là trung
tâm thị trấn với những khu nhà cao tầng rực rỡ ánh đèn. Dòng điện
cao thế từ khi hội nhập vào mạng lưới điện quốc gia, đã tạo cho thị
trấn này một sinh khí mới. Sự thay da đổi thịt nhanh chóng và từng
ngày của vùng đất hoang dã chỉ khiến nàng giờ đây lòng thêm se
thắt. Trâm bóp trong tay chiếc kính vỡ mặt rồi bất giác mang vào.
Dưới
ánh trăng non, thoang thoảng mùi hương của một vài loài hoa nở đêm
quen thuộc. Trâm mĩm cười băng qua một khoảng trống giữa hai triền
đồi lộng gió. Vòm trời cao đen và thăm thẳm. Như kẻ mộng du, Trâm
từng bước khoan thai. Ký ức tràn ngập kỷ niệm của một đêm nao .và
lời hẹn gặp.
Nhưng
" không, không bao giờ nữa.ở một nơi nào đó anh đã quá đỗi xa em,
hỡi tên vô đạo yêu dấu !"
Trâm khóc, trên đường về.
NGUYỄN VĂN SA
Qh.61-64